Thùng của đàn đã sập là tài sản tiếc đứt ruột nếu bỏ đi. Nhưng dùng lại sai cách là truyền vấn đề sang đàn mới.
| Nguyên nhân đàn sập | Thùng dùng lại được? | Xử lý |
|---|---|---|
| Mất chúa | Được | Dọn sạch, phơi khô |
| Đàn quá yếu sau tách | Được | Dọn sạch, phơi khô |
| Kiến, thiên địch tấn công | Được | Dọn kỹ, xử lý luôn chân trụ và bát nước |
| Nước vào, mốc | Cân nhắc | Phải tìm và sửa chỗ nước vào trước |
| Thùng mối ăn, mục | Không | Bỏ, hoặc chỉ lấy phần còn tốt |
| Không rõ nguyên nhân | Cẩn trọng | Dọn kỹ, phơi lâu, theo dõi đàn mới sát |
Bước 3 là chỗ hay sai nhất. Phản xạ tự nhiên là dùng chất tẩy cho sạch, nhưng mùi hoá chất tồn lâu trong gỗ và đó là lý do đàn mới bỏ thùng.
Mốc thường do nước vào. Nếu chỉ dọn thùng mà không tìm ra chỗ nước vào, đàn mới sẽ gặp đúng vấn đề đó.
Nơi cần kiểm:
Thùng hỏng hoàn toàn thì vẫn có thứ giữ được:
Lưu ý: sáp từ đàn sập vì mốc hoặc bệnh thì bỏ, đừng đưa vào thùng mới dù tiếc.
Nên ghi vào sổ hoặc app: thùng này từng thuộc tổ nào, đàn sập vì gì, đã xử lý thế nào. Nếu đàn mới trong thùng đó cũng gặp vấn đề, dữ liệu này chỉ ra ngay là lỗi ở thùng hay ở vị trí đặt — thứ mà không ghi thì mãi không biết.
Tuỳ nguyên nhân. Đàn sập vì mất chúa, quá yếu sau tách, hoặc bị thiên địch thì thùng dùng lại được sau khi dọn sạch phơi khô. Thùng mối ăn mục thì bỏ. Thùng mốc do nước vào thì phải tìm và sửa chỗ nước vào trước.
Không. Chỉ rửa bằng nước rồi phơi nắng. Mùi hoá chất tồn lâu trong gỗ và đó là lý do đàn mới bỏ thùng. Đây là chỗ hay sai nhất khi xử lý thùng cũ.
Vì sáp, hũ mật vỡ và xác ong sót lại là nguồn thu hút kiến và mốc. Phải cạo sạch cả phần sáp dính chặt vào vách, rồi phơi nắng cho khô hoàn toàn vì nắng vừa diệt mốc vừa khử mùi.
Nắp còn tốt để dự phòng cho thùng khác cùng cỡ, sáp sạch từ đàn khoẻ để quét vào thùng mới dụ đàn, và chân trụ mái che vì thường bền hơn thùng. Nhưng sáp từ đàn sập vì mốc hoặc bệnh thì phải bỏ.
Vì nếu đàn mới trong thùng đó cũng gặp vấn đề, dữ liệu về đàn cũ sập vì gì và đã xử lý thế nào sẽ chỉ ra ngay là lỗi ở thùng hay ở vị trí đặt — thứ không ghi thì mãi không biết.
Phần lớn cấu trúc trong tổ ong dú không phải do người làm, mà do chính đàn tự sản xuất.
Ong dú rất nhạy với mùi hoá chất. Chống mối phải làm bằng thiết kế, không bằng thuốc.
Vật liệu quyết định nhiệt độ trong tổ, mà nhiệt độ là thứ đàn phải tốn sức điều hoà mỗi ngày.
Trục vật lý: bản thân cái tổ. Cấu trúc bên trong tổ ong dú, thùng nuôi, kích thước, vật liệu, chống nóng chống ẩm, cách tách đàn, cách đánh mã và quản lý từng tổ, mua tổ giống. Chi tiết kỹ thuật ở mức bàn tay chạm vào được.