Ong dú bay xa vài trăm mét là cùng — ngắn hơn nhiều so với ong mật. Nghĩa là toàn bộ nguồn sống của đàn nằm trong một vòng tròn nhỏ quanh tổ.
Hệ quả: vị trí quyết định gần hết. Kỹ thuật giỏi đến mấy cũng không bù được chỗ đặt không có hoa.
| Tiêu chí | Cần gì |
|---|---|
| Nguồn hoa | Có hoa quanh năm trong bán kính vài trăm mét, không chỉ một mùa |
| Nguồn nước | Nước sạch gần — đàn cần nhiều nước để làm mát |
| Nhựa cây | Có cây cho nhựa — nguyên liệu xây tổ |
| Không phun thuốc | Quan trọng nhất và hay bị bỏ qua |
| Bóng mát buổi trưa | Không nắng chiếu thẳng cả ngày |
| Khuất gió mạnh | Chắn hướng gió chính, vẫn thoáng |
| Yên tĩnh | Ít người qua lại, ít rung động |
| Mình tới được dễ | Đi kiểm tra hằng ngày mà không ngại |
Đây không phải tiêu chí để cân nhắc, mà là điều kiện loại trừ. Nếu trong bán kính bay có ruộng phun thuốc định kỳ, chỗ đó không nuôi được, dù mọi tiêu chí khác đều tốt.
Nên hỏi hàng xóm về lịch phun trước khi đặt tổ, không phải sau.
Được, và đây là lợi thế lớn của ong dú — chúng không chích được nên không gây nguy hiểm cho hàng xóm như ong mật.
Nhưng vẫn phải kiểm:
Cách đơn giản và đáng làm: đi bộ một vòng bán kính vài trăm mét quanh chỗ định đặt, ghi lại có những cây gì đang ra hoa, có ruộng nào, có nguồn nước nào.
Làm việc này vào hai mùa khác nhau nếu có thời gian — chỗ đầy hoa vào tháng ba có thể trơ trọi vào tháng chín, và đàn phải sống qua cả hai.
Chỉ vài trăm mét, ngắn hơn nhiều so với ong mật. Nghĩa là toàn bộ nguồn sống của đàn nằm trong một vòng tròn nhỏ quanh tổ, nên vị trí quyết định gần hết.
Vì ong đi kiếm ăn chết ngoài đồng khiến đàn mất dần lớp ong già, và mang thuốc về tổ qua phấn ảnh hưởng cả ấu trùng. Nguy hiểm nhất là không có dấu hiệu rõ, đàn cứ suy dần nên dễ đổ lỗi nguyên nhân khác.
Ra khoảng trống không đâm vào tán lá dày hay tường sát, tránh hướng gió mưa chính, đón nắng sớm để đàn ra làm việc sớm hơn, tránh nắng chiều gay gắt chiếu thẳng vào cửa, và không hướng vào lối đi của người trong nhà.
Được, vì ong dú không chích được nên không gây nguy hiểm cho hàng xóm. Nhưng phải kiểm trong bán kính vài trăm mét có đủ hoa không, ban công có nắng gắt cả chiều không, và có chỗ nào phun thuốc diệt côn trùng thường xuyên không.
Đi bộ một vòng bán kính vài trăm mét quanh chỗ định đặt, ghi lại có cây gì đang ra hoa, có ruộng nào, có nguồn nước nào. Nên làm vào hai mùa khác nhau vì chỗ đầy hoa tháng ba có thể trơ trọi tháng chín.
Vườn cây ăn trái là vị trí lý tưởng trên giấy. Vấn đề nằm ở lịch phun thuốc.
Dời tổ vài mét trong vườn còn rắc rối hơn chở đi mấy chục cây số. Nghe ngược đời nhưng có lý do.
Một mùa hoa rộ rồi sáu tháng trống là kịch bản tệ hơn nguồn hoa đều đều quanh năm.
Nuôi một tổ thì đặt đâu cũng được. Từ tổ thứ ba trở đi thì cách xếp bắt đầu ảnh hưởng.
Trục vật lý: bản thân cái tổ. Cấu trúc bên trong tổ ong dú, thùng nuôi, kích thước, vật liệu, chống nóng chống ẩm, cách tách đàn, cách đánh mã và quản lý từng tổ, mua tổ giống. Chi tiết kỹ thuật ở mức bàn tay chạm vào được.